++++++++++++++

P E R S B E R I C H T
++++++++++++++
 

Op 18 december: GROOTSCHEEPSE BILDERDIJKHERDENKING IN HAARLEM
Piet Gerbrandy houdt eerste Bilderdijk-Lezing


HAARLEM  In het Bilderdijkjubeljaar 2006 viert Stichting Bilderdijk Haarlem Bilderdijks 250ste geboortedag en herdenkt zijn 175ste sterfdag. Met het houden van een Bilderdijk-lezing op maandag 18 december en de uitgave van een bibliofiele Bilderdijk-kist die in 18 x 31 centimeters precies zo breed en lang is als het sterfjaar van Willem Bilderdijk (1831) zal de grote 19e eeuwse dichter Willem Bilderdijk worden herdacht. De lezing vindt plaats in de Haarlemse St. Bavokerk waar de bard van ruim driehonderdduizend versregels begraven ligt. De vormgevers- en tekstredactie van het met de hand getimmerde en gezaagde herdenkingskistje is in handen van de Haarlemse poëzieuitgeverij De Zingende Zaag, die bekend staat om zijn gedurfde en meest originele vormgeving.

De Bilderdijklezing 2006 zal worden gehouden door Piet Gerbrandy, dichter, classicus en literair criticus. Deze draagt de titel Een leven vol sukkelingen, het levenslange sterfbed van Willem Bilderdijk.

De Bilderdijk-kist bevat naast gedichten en essays allerlei opmerkelijke Bilderdijkiana, zoals een dichterlijk DNA-Paspoort, een instructie om van een grafkist een Camera Obscura of fototoestel te maken, een hedendaags recept en kruiden tegen gonzingen en hoofdpijn (waar Bilderdijk erge last van had) en een zogenaamd Bilderdijk-Idool, een porseleinen schoteltje met daarop zijn door Bilderdijk zelf geschilderde rechteroog. Van literair-historische waarde is de publicatie van een nog niet eerder gepubliceerde Elegie op Bilderdijk van Nicolaas Beets. Het tot nu toe onopgemerkte manuscript werd enige tijd geleden ontdekt door dichter en letterkundige Peter van Zonneveld. Ter gelegenheid van de 175ste sterfdag verschijnt deze lofzang op Bilderdijk in deze herdenkingskist voor het eerst.

Om het nationale karakter van deze Bilderdijk-viering te benadrukken zullen behalve de Haarlemse dichter George Moormann ook Peter van Zonneveld uit Bilderdijks geliefde Leiden en Adriaan Jaeggi uit Bilderdijks geboorteplaats Amsterdam gedichten ten gehore brengen. De plechtigheid wordt afgesloten met een kranslegging bij het graf van Bilderdijk.

De Bilderdijk-lezing wordt met ingang van dit jaar iedere twee jaar gehouden in de St. Bavokerk en draagt vanaf 2008 een algemeen-cultureel karakter. Het initiatief van Haarlems stadsdichter George Moormann wordt ondersteund door onder andere P.C. Hooftprijswinnaar 2005 Frédéric Bastet, dichter en romancier Kester Freriks, tekenaar en ontwerper Joost Swarte en letterkundige Peter van Zonneveld.


Noot voor de redactie

Voor meer informatie en beeldmateriaal kunt u contact opnemen met het secretariaat van de Stichting Bilderdijk Haarlem: 023-5329508; Ruud Douma

Inlichtingen concept/redactie/vormgeving:

George Moormann en Hendrik Flinterman

Nu kan Haarlem iets terugdoen voor die wonderlijke inwoner, die behalve dichter onder meer ook tekenaar was, jurist, medicus, classicus, arabist, taalkundige, theoloog en bouwkundige. Moormann: ‘Zijn sterfhuis bevindt zich op de Grote Markt 11, en dat wordt als winkelcentrum c.q. doorgangshuis gebruikt. Hij krijgt dus veel bezoek, maar dat komt niet voor hem. In 1885 is er een grote herdenkingssteen in de gevel gemetseld. Die is door de Haarlemse slagregens en de wind die Bilderdijk zo vreselijk vond, onleesbaar geworden.’

Werk aan de winkel. Moormann start een inzamelingsactie om de plaquette weer leesbaar te maken, en denkt aan een stadswandeling: ‘Bilderdijk heeft hier op drie adressen gewoond. Eerst in de Damstraat – dat huis bestaat niet meer – toen op de Bakenessergracht, en ten slotte in dat huis boven de huidige Brinkmann Passage. In de zeventig, der dagen zat, altijd klagend – zoals een romanticus betaamt, al had hij daar ook recht toe, sinds hij vanaf zijn zesde met een slepend linkerbeen zat –, weduwnaar, al zijn kinderen op een na gestorven, verkerend in nevelen van opium die hem visioenen en geesten voortoverde, heeft hij toch nog gedicht en aan vertalingen gewerkt.

‘Je kent ‘Uitvaart’ wel, dat hij heeft geschreven met zicht op de St. Bavo: Befloerste trom/ Noch rouwgebrom/ Ga romm’lende om/ Voor mijn gebeente. Welnu, in diezelfde kerk ligt hij begraven. Omdat een predikant die het graf in de kerk voor zichzelf had gereserveerd, zijn rustplaats uit eerbied afstond aan de onsterfelijke bard. Tot die oplossing was gevonden, stond het lijk al vijf dagen boven de grond. Bij de begrafenis waren alleen wat vrienden aanwezig.’

Daar zal op maandag 18 december 2006 zeker aan worden gerefereerd, als er een herdenkingsplechtigheid in de St. Bavo plaatsvindt. Uiteraard mag de nieuwe burgemeester Schneiders niet ontbreken. Moormann: ‘Ik heb hem laatst al aangesproken op die gevelsteen. Weet u wat daar staat, vroeg ik hem. Dat wist hij niet. En hij keek daar zeer schuldig bij! Maar Haarlem is niet zo trots op haar schrijvers en kunstenaars dat er dan niet ook direct iets gebeurt. De inzamelingsactie is een particulier initiatief.’

Op 18 december zal tijdens de romm’lende omgang een krans worden gelegd bij Bilderdijks graf. Hoogste tijd, zegt Moormann, nu ‘overal allerlei halve idioten maar beelden en toespraken krijgen, en onze enige geniale hele idioot wordt overgeslagen.’